Pijalnia Wód Mineralnych Szczawno-Zdrój

Pijalnia Wód Mineralnych w Szczawnie-Zdroju to zabytkowy obiekt uzdrowiskowy z historią sięgającą XVIII wieku, gdzie do dziś można skosztować czterech rodzajów leczniczych wód mineralnych. Dwukondygnacyjny budynek połączony z Halą Spacerową tworzy klimatyczny kompleks, który przetrwał dwa pożary i kilka rekonstrukcji. To miejsce, gdzie tradycja uzdrowiskowa spotyka się z codziennym życiem – rano przychodzą tu kuracjusze na kurację pitną, po południu turyści ciekawi lokalnych specyfików.

Historia budynku – od drewnianego pawilonu do symbolu miasta

Pierwsze konstrukcje pijalni powstały już w 1777 roku. Był to drewniany pawilon kryty gontem, który w centrum miał głęboko umieszczoną studnię otoczoną drewnianą barierką. Wodę pobierano szklanym czerpakiem przymocowanym do długiego kija – dość nietypowy widok z dzisiejszej perspektywy.

W 1819 roku drewniany budynek zastąpiła murowana pijalnia w kształcie rotundy. Ten właśnie wizerunek trafił później na herb Szczawna-Zdroju, co pokazuje jak ważnym punktem było to miejsce dla rozwoju miasta. Rotunda działała przez kilkadziesiąt lat, przyciągając coraz więcej kuracjuszy zainteresowanych leczniczymi właściwościami lokalnych wód.

W 1831 roku dobudowano Halę Spacerową, początkowo nazywaną Halą Elizy. Połączono ją z pijalnią arkadowym przejściem, dzięki czemu powstał funkcjonalny kompleks – można było napić się wody, a potem przejść na chroniony przed deszczem i słońcem spacer.

Marzec 1893 roku przyniósł dramat – drewniana Hala Spacerowa wraz z pijalnią doszczętnie spłonęła. Rok później rozpoczęto budowę nowego obiektu według projektu wrocławskich architektów, tym razem murowano-drewnianego. Ale los lubił się znęcać – w 1992 roku pijalnia znów stanęła w płomieniach. Odbudowa trwała cztery lata.

Obecny budynek, oddany do użytku w 1996 roku po ostatniej rekonstrukcji, zachowuje charakter XIX-wiecznej architektury uzdrowiskowej. Wszystkie kolejne przebudowy opierały się na pierwotnym projekcie, więc mimo burzliwych dziejów obiekt wciąż prezentuje spójny styl.

Cztery rodzaje wód mineralnych – co konkretnie można spróbować

Na parterze pijalni dostępne są cztery ujęcia wód leczniczych, każda z innych właściwości. Woda „Dąbrówka” pomaga przy problemach z wątrobą, drogami żółciowymi, żołądkiem i jelitami. „Marta” jest polecana osobom z chorobami układu moczowego i pokarmowego. „Mieszko” – najstarsze źródło znane już w XV wieku – wspiera oczyszczanie układu oddechowego. „Młynarz” działa na różne dolegliwości narządów trawiennych.

Wody można pić na miejscu za niewielką opłatą albo kupić butelkowane na wynos. Smak bywa zaskoczeniem dla nieprzyzwyczajonych – to nie jest woda mineralna ze sklepu, tylko wyraźnie mineralna, czasem lekko kwaśna czy słonawa w zalewie od rodzaju. Dawniej doprawiano ją cukrem lub winem, żeby była bardziej strawna dla kuracjuszy.

Kuracje pitne to nadal popularna forma leczenia uzdrowiskowego. Rano widać kolejki kuracjuszy z kubkami, którzy według zaleceń lekarza piją określoną ilość konkretnej wody o określonej porze. Dla turystów to raczej degustacja i możliwość poczucia klimatu uzdrowiska.

Hala Spacerowa i pierwsze piętro – nie tylko woda

Hala Spacerowa połączona z pijalnią to przestrzeń do odpoczynku pod dachem. Niezależnie od pogody można tu przejść się w klimatycznym otoczeniu, co ma znaczenie szczególnie jesienią i zimą, gdy spacery w parku nie są tak komfortowe.

Na pierwszym piętrze pijalni znajduje się sala wypoczynkowa z wygodnymi krzesłami i fotelami. Można tu poczytać prasę, odpocząć między zabiegami albo po prostu usiąść w ciszy. W sali odbywają się też koncerty, wystawy malarstwa i fotografii – oferta kulturalna zmienia się sezonowo.

Ciekawostka historyczna – niegdyś na piętrze mieściła się Sala Ślubów, gdzie kuracjusze mogli szybko zalegalizować nowy związek bez długotrwałych formalności. Uzdrowiskowe romanse kończyły się czasem błyskawicznym ślubem, zanim para rozjedzie się do swoich miast.

Dla kogo jest Pijalnia Wód Mineralnych w Szczawnie-Zdroju

Przede wszystkim dla kuracjuszy leczących się w uzdrowisku – to dla nich obiekt został stworzony i nadal pełni tę funkcję. Ale równie dobrze sprawdzi się jako punkt na trasie zwiedzania Szczawna-Zdroju dla turystów.

Rodziny z dziećmi mogą wpaść na krótką wizytę – dzieciaki często są ciekawe smaku „dziwnej wody”, a sama architektura robi wrażenie. Miłośnicy historii i architektury uzdrowiskowej docenią detale budynku i kontekst miejsca. Seniorzy znajdą tu wygodne warunki do odpoczynku i możliwość spróbowania wód bez konieczności brania pełnej kuracji.

To też dobre miejsce na chwilę wytchnienia podczas spaceru po Parku Zdrojowym. Wejście do pijalni, spróbowanie wody, krótki odpoczynek na piętrze – spokojnie można przeznaczyć na to 20-30 minut.

Lokalizacja i dojazd do pijalni

Pijalnia stoi przy ulicy Kościuszki 23, w samym sercu Parku Zdrojowego w Szczawnie-Zdroju. To centralny punkt uzdrowiska, więc trudno ją przegapić podczas spaceru.

Dojazd samochodem: Szczawno-Zdrój leży tuż przy Wałbrzychu, około 4 km od centrum. Z drogi krajowej nr 35 zjazd w kierunku uzdrowiska jest dobrze oznakowany. W okolicy parku są miejsca parkingowe, choć w sezonie bywa ciasno.

Komunikacja miejska: z Wałbrzycha kursują autobusy – przystanek w pobliżu parku. To wygodna opcja, jeśli ktoś łączy zwiedzanie kilku miejsc w regionie.

Pieszo od dworca w Szczawnie-Zdroju to jakieś 10-15 minut spokojnym krokiem przez centrum miasta.

Godziny otwarcia i ceny wstępu

Pijalnia Wód Mineralnych jest czynna od poniedziałku do soboty w godzinach 7:30–18:00 oraz w niedziele 10:30–17:00. Przerwa techniczna przypada między 13:00 a 13:30, warto to uwzględnić planując wizytę.

Opłata za wstęp i degustację wód jest niewielka – szczegółowe ceny najlepiej sprawdzić na miejscu lub na stronie uzdrowiska, bo mogą się zmieniać sezonowo. Istnieje możliwość zakupu karnetów na wielokrotne wejścia, co ma sens dla osób przebywających w Szczawnie-Zdroju dłużej.

Wody butelkowane można kupić na wynos – dobra opcja jeśli ktoś chce kontynuować kurację w domu lub po prostu zabrać pamiątkę inną niż standardowa pocztówka.

Kontakt: telefon +48 74 849 32 36, email [email protected]. Obiekt należy do Uzdrowiska Szczawno-Jedlina, więc wszelkie informacje można uzyskać też przez ich stronę internetową.